नेपालको प्रस्तावित संघीय प्रणाली पहिचानको आधारमा खडा गर्ने कि सामथ्र्यको आधारमा भन्ने बहस चलिरहेकै बेला अफ्रिकी मुलुक नाइजेरियामा उदाहरणयोग्य घटना घटित भएको छ । तेलखानीका लागि अफ्रिकाकै धनी मुलुक नाइजेरिया अहिले तेलको सुविधामा गरिएको कटौती विरुद्ध आन्दोलित छ । तेलका धनी नाइजेरियाले आफ्ना जनतालाई तेलको मूल्यमा भारी छुटको सुविधा दिँदै आएको थियो, जो हाल आएर काटियो । आफूसँग प्रशस्त तेल भइकन पनि नागरिकलाई त्यसको सुविधा दिन नसक्नुको एउटैमात्र कारण रहेछ, तेल प्रशोधन गर्ने कारखाना नहुनु । जसले गर्दा आफूसँग भएको तेल बाहिरी मुलुकमा प्रशोधन गरेरमात्र प्रयोग गर्नुपर्ने बाध्यता नाइजेरियालाई छ । वास्तवमा स्रोतसाधन हुँदैमा मात्र कुनै पनि मुलुकको सामथ्र्य बढ्ने होइन रहेछ भन्ने कुरा नाइजेरियाको यो दुर्दशाले देखाउँछ ।

sherpa bhela

नेवा: जनवरी २७,छिरिङ तेन्जिङ शेर्पा (शेर्पा वर्ल्ड ड्ट् कम्)
नेपाल शेर्पा संघको अघुवाईमा काठमाण्डौ बौद्ध स्थित शेर्पा सेवा केन्द्र गोन्पामा बिशाल शेर्पा भेला सम्पन्न भएको छ। साँस्थाको अध्यक्ष पेमा छिरी शेर्पाको सभापतित्वमा भएको यस भेलाको प्रमुख अतिथी सम्माननिय प्रधानमन्त्री डा बाबुराम भट्टराई हुनुहुन्थ्यो। यसै गरि बिषेश अतिथीहरुमा चारै ठुला राजनैतिक पार्टीका प्रतिनिधीहरु,शेर्पा सभासदहरु क्रमश: माननिय जिप छिरिङ लामा शेर्पा, माननिय लक्कि शेर्पा, माननिय आङ दावा शेर्पा र माननिय पासाङ शेर्पा, भु. पु. अर्थ राज्यमन्त्री

माननिय लार्केल लामा,आदीबासी जनजाती महासंघका महासचिव आङकाजी शेर्पा किसान, आदीबासी सभासदहरुको संगठन ककसका अध्यक्ष प्रिथिबी सुब्बा गुरुङ,शेर्पा संघका भु पु अध्यक्ष क्रिपासुर शेर्पा,  नेकपा एमालेको नेता अशोक राई, संघिय लोकतान्त्रिक शेर्पा का अध्यक्ष पासाङ शेर्पा,नेवा स्वायत्त राज्यको सल्लाहकार तथा शेर्पा रा मु मोर्चाको सल्लाहकार वाङछे शेर्पा, शेर्पा रा मु मोर्चा नेपालक् सल्लाहकार तथा भु पु माननिय आङ ङवाङ शेर्पा, हुनुहुन्थ्यो। यसै गरि माओबादी सभासद बालक्रिष्ण ढुङ्गेल, सभासद गीता खडका, लुम्बिनी बिकाश कोषका उपाध्यक्ष आचार्य कर्मा साङपो शेर्पा, प्रबतिय प्रतिष्ठान नेपालका निर्देशक श्रीमती ल्हाकपुटी शेर्पा, भु. पु. शेर्पा मन्त्रीहरु, शेर्पा किदुग साझा मन्चका अध्यक्ष फरदेण्डी शेर्पा, हिमालयन शेर्पा सँस्क्रितिक केन्द्रका अध्यक्ष याङजी शेर्पा, नेपाल शेर्पा महिला संघका अध्यक्ष निमी शेर्पा,राष्ट्रिय प्रजातन्त्रिक शेर्पा संघठनका दोर्जी शुशिल शेर्पा,शेर्पा बिधार्थी मन्चका अध्यक्ष देण्डी शेर्पा लगायत बिभिन्न धर्मगुरुहरु, संघ साँस्थाको प्रतिनिधीहरुले अतिथिको आसन ग्रहण गरेका थिए।
कार्यक्रममा बिभिन्न राजनैतिक संघठनका सम्पुर्ण शेर्पा नेताहरुले शेर्पा स्वायत्त को बारेमा एकै खालको  आफ्नो धारण राखदै हालै सरकारद्वारा गठित अनबिज्ञा कथित बिज्ञहरुले राज्या पुनसंरचना सम्बन्धी १४ प्रदेश बाट ३ प्रदेशहरु क्रमश: शेर्पा, जडान र सुनकोशीलाई हटाएकोमा कडा आपत्ति जनाउदै ति कथित बिज्ञहरु आदीबासी जनजाती भित्र बसेर अकुत सम्पत्ति कमाएका बर्ममा जन्मेका स्टेला तामाङ, गैर आदीबासी ठकुरी मल्ल समुदायको तर नेवारी भुमीमा भरण पोषण भै जनजातीको नामबाट प्रचारमा आएको हिन्दु अतिबादी बिचार र सोंचका मल्ले के. सुन्दर, ने. काँ.बाट सिफरिस गरेका त्रिभुवन बिस्वबिधालयमा बौद्ध धर्म र दर्शनको नाममा "सेन्टर फर नेपाल एण्ड एशिय स्टडिज" नामक गैर सरकरी साँस्था चलाई रहेका बुद्धका पन्चशील समेत थाहा नभएको रमेश ढुङ्गेल त्यसै गरि रमेश ढुङेलकै सहपाठी एकै थलो मा काम गरि रहेका काठमाण्डौको थानकोट देखीको नेपालको अवस्था कस्तो छ भन्ने जानकारी समेत नभएको कथित बिज्ञ क्रिशण हछेथुलाई कुनै पनि हालतमा प्रिथिविको जुन भुमन्डलीमा रहे पनि शेर्पाहरुले नछोडिने आक्रोश ब्यक्त गरे।

सम्पूर्ण शेर्पा समुदायमा हार्दिक अपिल


यहि माघ १३ गते शेर्पा सेवा केन्द्र बौद्ध जाऔँ– विशाल शेर्पा सभालाई सफल पारौँ ।

“सम्पूर्ण शेर्पा जातिको एउटै चाहना–शेर्पा स्वायत्त प्रदेशेको स्थापना” भन्ने नेपाल शेर्पा संघको चौथौ राष्ट्रिय महाधिवेशनबाट पारित नारा अहिले सम्पूर्ण शेर्पाहरुको मात्र नभएर सिंगो मुलुकको अस्तित्वको विषय बनेको छ । मुलुक एकात्मक केन्द्रीकृत ढाँचाबाट २४३ वर्षसम्म संचालीत हुँदा नेपालको उच्च पहाडी र हिमाली क्षेत्रमा सदियौंदेखि बसोवास गर्ने आदिवासी शेर्पा समुदायहरु आर्थिक, सामाजिक, राजनीतिक, शैक्षिक रुपबाट वहिष्करणमा पारिएको कारणले राष्ट्रको सर्वाड्डीण विकास र जातीय पहिचानमा गम्भीर क्षति    पुगेको    छ । नेपाल वहुधार्मिक, वहुसांस्कृतिक, वहुजातीय र वहुभाषिक मुलुक भए पनि केन्द्रीकृत एकात्मक हिन्दु अधिनायकवादी शासन व्यवस्थाको कारणले गर्दा नेपालका शेर्पा समुदाय र आदिवासी जनजातिहरुको अधिकार र पहिचान गुम्ने खतरा भएपछि आफ्नो    पहिचान र अधिकार सुनिश्चितताको लागि पटक पटक आन्दोलन र संघर्ष गरेको कुरा सर्व विदितै छ ।   
आदरणीय शेर्पा दिदी बहिनी तथा दाजुभाईहरु
हाम्रो शेर्पा जातिले आफ्नो    जातीय पहिचान र अस्तित्वको खातीर ००७ सालको जनक्रान्ति, ०४६ सालको जनआन्दोलन, ०५२ सालको शसस्त्र संघर्ष (जनयूद्ध), ०६२÷०६३ को जनआन्दोलन र आदिवासी जनजाति आन्दोलनको अग्रपंक्तीमा रहेर आफ्नो भूमिका र दायित्व पुरा गर्न तल्लीन रहदैं आएको छ, साथै परिवर्तन र परिवर्तनको मूल मूद्धालाई संस्थागत गर्न हाम्रो देशका राजनैतिक नेतृत्वहरुमा दृढ राजनैतिक ईच्छा शक्तिको कमी देखिएकोले    असाध्यैं कष्टपूर्ण अवस्थामा हामीले गम्भीरता पूर्वक हाम्रो जातिको भाग्य र भविष्यको सुनिश्चितताको सवाल उठाई रहेका छौं । हामी महान् सम्भावना र गम्भीर चुनौतीको वीचमा उभिएर आफ्नो जातिको शिरलाई उचो राख्न शेर्पा जातिको आफ्नो    जातीय पहिचान र अधिकार स्थापित हुने गरी शेर्पा स्वायत्त प्रदेश प्राप्तिको    पवित्र कार्यमा लागि रहेका छौं । हामीले जीवनमा एक पटक मात्र उपयोग गर्न पाउने संविधान सभाको चुनावमा भाग लिई गठन भएको संविधान सभाको राज्य पूर्नः संरचना तथा राज्य शक्तिको बाँडफाँड समिति मार्फत तयार भएको संघीय नेपालको १४ स्वायत्त प्रदेशको खाकामा शेर्पा स्वायत्त प्रदेश पार्न सफल भएका छौं । हाल संविधान सभामा विचाराधीन १४ स्वायत्त प्रदेशको प्रस्ताबित खाकालाई  संविधान सभाबाट पारित गराउन हामी आम शेर्पा जातिले गर या मरको नीति अख्तियार नगर्ने हो भने हामी पहिचान र अधिकार बिहिन हुने खतरा हाम्रो सामु छ भने हामीले बेलैमा पहल लिएर अगाडि बढेमा हाम्रो पहिचान र अधिकार स्थापित हुने निश्चित छ । त्यसैले सबै शेर्पा दिदी बहिनी तथा दाजुभाईहरुमा एकतावद्ध भएर शेर्पा स्वायत्त प्रदेशको पक्षमा अगाडि बढ्नको लागि हार्दिक अपिल गर्दछौं ।

प्रेस विज्ञप्ति

मिति २०८६ माघ ८ गते राष्ट्रिय पत्र–पत्रिकाहरुमा राज्य पुनःसंरचना उच्चस्तीय सुझव आयोगको निर्णयको रुपमा संविधानसभाको विषयगत समिति राज्य पुनःसंरचना तथा राज्य शक्ति बाँडफाँड समितिको प्रश्तावित १४ प्रदेशलाई आधार मान्दै भनिएता पनि त्यस मध्येका जडान, शेर्पा र सुनकोशी प्रदेशलाई मात्र पूर्वाग्रहीपूर्ण हटाइएको आयोगको प्रारम्भीक निर्णय प्रति हामी हिमाली आदिवासी जनजाति सभासद (ककस) को गम्भीर ध्यानार्षण भएको छ । सो पत्र पत्रिकामा प्रकाशित निर्णयको ककस घोर बिरोध र भत्र्सना गर्दछ ।

नेपालको सिंगो हिमाली क्षेत्रको सभ्यता र जातिको पहिचान समाप्त पार्ने गरि अवैज्ञानिक, अन्याय पूर्ण र घोर हेपाहा दृष्ट्रीवाट गरिएको यो निर्णय कुनै पनि तर्कले सहि र स्वीकार्य हुन सक्दैन । सिंगो हिमाली क्षेत्रको सभ्यता र जातिको उपस्थिती विना यो मुलुक पूर्ण हुनै सक्दैन तसर्थ

त्यस क्षेत्रको सभ्यता र जातिको पहिचानको सम्मान र सिंगो नयाँ नेपाल निर्माणको लागि यो गलत निर्णय लाई अविलम्ब सच्याउन सरकार र आयोगको गम्भीर ध्यानार्षण गर्दछौ । अन्यथा त्यसबाट उत्पन्न हुने सम्पर्ण परिणामको सरकार र आयोग जिम्मेवारी हुनेछ ।

मिति ः– २०६८ माघ ९ गते

१. जिपछिरिङ शेर्पा        सभासद नेपाली कांग्रेस    ..............
२. पासाङ शेर्पा    सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
३. छिमी लामा    सभासद एनेकपा (माओवादी)    ...............
४. आङदावा शेर्पा    सभासद एनेकपा (माओवादी)    ...............
५. लक्की शेर्पा        सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
६. टसीस्हाङमो गुरुङसेनी सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
७. पासाङ शेर्पा    सभासद    नेपाली कांग्रेस    ..............
८. निमा लामा    सभासद एनेकपा (माओवादी)    ...............
९. सोनामछेजुङ लामा सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
१०. ल्हाक्र्याल लामा    सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
११. गोपालसिं बोहोरा    सभासद नेकपा (एमाले)    ..............
१२. विरेन्द्र ज्वारचन    सभासद एनेकपा (माओवादी)    ...............
१३. चन्द्रबहादुर गुरुङ    सभासद नेकपा (एमाले)    ..............